Derdelanders voorlopig nog onder richtlijn tijdelijke bescherming (RTB)

Vluchtelingen met een tijdelijke Oekraïense verblijfsvergunning (derdelanders) mogen voorlopig nog in Nederland blijven. Vorig jaar werd besloten dat de tijdelijke bescherming van derdelanders per 4 maart 2024 mocht worden beëindigd. Dit leidde echter tot enkele rechtszaken waarna op 25 april 2024 de Raad van State besloot het Europese Hof van Justitie om een uitspraak te vragen. Tot de uitspraak van het Europese Hof werden de gevolgen van het stoppen van de tijdelijke bescherming door de toenmalige staatssecretaris bevroren. De staatssecretaris wilde de uitspraak van het Hof van Justitie van de Europese Unie (het EU-Hof) afwachten.

Op 19 december 2024 heeft het EU-Hof uitspraak gedaan en volgens de uitspraak mocht de tijdelijke bescherming stoppen per 4 maart 2024. De bevriezing geldt echter nog en de rechten stoppen daarom niet direct. Derdelanders hebben daarover in februari 2025 een brief ontvangen van de IND. Ook de Raad van State oordeelde daarna op 23 april 2025 dat de tijdelijke bescherming mocht stoppen. Het wachten is nu op de uitspraken van nationale rechters die ook vragen gesteld hadden aan het EU-Hof hierover. Zodra die uitspraken zijn gedaan zal de bevriezing stoppen. Wanneer dit is, is niet bekend.

Voor wie geldt de bevriezing?

De bevriezing geldt wanneer aan de volgende voorwaarden is voldaan:

  • de tijdelijke bescherming is gestopt op 5 maart 2024.
  • De derdelander staat ingeschreven bij de gemeente in de Basisregistratie Personen (BRP). Wanneer de derdelander na 4 maart 2024 is uitgeschreven uit de BRP dan heeft de derdelander voor 4 mei 2024 de gemeente moeten hebben laten weten dat hij zich opnieuw wilt inschrijven (het maakt dan niet uit wanneer de daadwerkelijke inschrijving pas na 4 mei plaatsvond).
  • De derdelander is niet vertrokken uit Nederland met hulp van Dienst Terugkeer en Vertrek (DTenV) of andere financiële hulp.
  • De derdelander is na 4 maart 2024 niet vertrokken uit de Schengenlanden. Of maximaal 28 dagen in Oekraïne geweest.
  • De derdelander is voor 4 maart 2024 maximaal 28 dagen buiten de Schengenlanden geweest.

Gevolgen voor derdelanders

  • Derdelanders die in beroep zijn gegaan tegen het (terugkeer)besluit van de IND met een datum voor 4 maart 2024 mogen gebruik maken van de regeling totdat een rechter uitspraak doet over de zaak.
  • Derdelanders die niet in beroep zijn gegaan tegen het (terugkeer) besluit mogen totdat de bevriezing stopt gebruik maken van de regeling.
  • Derdelanders waarvan de asielaanvraag wordt afgewezen, mogen ook in Nederland blijven totdat de bevriezing stopt.
  • Derdelanders die al in een opvanglocatie van het de Centraal Orgaan opvang asielzoekers (COA) zitten, blijven daar.

Gerelateerde berichten

Oekraïne

Op grond van de Richtlijn tijdelijke bescherming Oekraïners, hebben vluchtelingen naast huisvesting, ook recht op zorg, onderwijs en toegang tot de arbeidsmarkt.